Blog

Pandemi sağlıkta dijital dönüşümü hızlandırdı VR teknolojileri sağlık alanındaki tanı ve tedavi süreçlerinde yer almaya başladı.

Endüstri 4.0 olarak tanımlanan dijital sanayi devriminin getirdiği yenilikler sağlık sektöründe de kendini göstermeye başladı. Sağlıkta dijital dönüşümün bilgi kaynaklarına erişimi kolaylaştırarak insan kaynaklı hataları en aza indirdiğini belirten Doç. Dr. Tuğba Altıntaş, özellikle Covid-19 ile birlikte hayatımıza giren karantina ve izolasyon uygulamalarının sağlıkta dijital dönüşümü hızlandırdığını ifade ediyor. Doç. Dr. Tuğba Altıntaş, sağlıkta dijital teknoloji kullanımının en önemli avantajının hastanelerin ve hekimlerin iş yükünü azaltması olduğunu vurguluyor. Altıntaş ayrıca dijital dönüşümle birlikte uygulanmaya başlayan VR teknolojilerin de tedavi ve terapi süreçlerinde etkin rol oynadığına dikkat çekiyor.

Üsküdar Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Sağlık Yönetimi Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Tuğba Altıntaş, sağlıkta dijital dönüşümle birlikte hayatımıza giren uygulamaların sağladığı avantajlar hakkında değerlendirmelerde bulundu.

Dijital sanayi sağlık sektörünü de geliştirdi

21. yüzyılda tanık olduğumuz Endüstri 4.0 adı verilen dijital sanayi devrimi ile insan gücünün yerini makine gücünün aldığını ve üretim süreçlerinin de kendiliğinden yönetilebilir hale geldiğini ifade eden Doç. Dr. Tuğba Altıntaş, “Dijital sanayinin temelinde yüksek teknoloji ve inovasyon vardır. Bilişim teknolojileri ile sanayinin bir araya getirildiği dijital sanayi, sağlık sektöründe de gelişim gösterdi. Türkiye, sağlık hizmetlerinde dijital dönüşüme internet kullanımının yaygınlaştığı 2000’li yıllardan sonra başladı.” dedi.

İnsan kaynaklı hatalar minimuma indiriliyor

Sağlıkta dijital dönüşümün sağlık hizmetinin üretilmesinden hastaya ulaştırılmasına ve hasta takibine kadar geçen tüm süreçte dijital teknolojinin kullanılması olarak tanımlanabileceğini belirten Doç. Dr. Tuğba Altıntaş, “Teşhis ve tedavi süreçlerinin uzaktan yürütülmesi anlamına gelen tele-tıp ve tele-sağlık olarak bilinen bu teknolojiler günümüzde en çok başvurulan hizmetlerdendir. Sağlıkta dijital dönüşüm tıbbi bilgi kaynaklarına erişimi kolaylaştırırken insan kaynaklı hataları en aza indiriyor, hasta güvenliğini ve hizmet kalitesini artırıyor.” ifadelerini kullandı.

Covid-19 ile dijital dönüşüm zorunlu hale geldi

Pandeminin sağlıkta dijital dönüşümü hızlandırdığını vurgulayan Doç. Dr. Tuğba Altıntaş, “Hatta pandemi sürecinin getirdiği karantina ve izolasyon uygulamalarının bunu zorunlu hale getirdiği söylenebilir. Teması azaltmak ve salgının yayılımını kontrol altına almak için geliştirilen HES (Hayat Eve Sığar) uygulaması buna en güzel örnektir. Ayrıca uzaktan muayene ve e-reçete uygulamaları, termal kameralarla ateş ölçümü yapılması, temizlik robotları, akıllı saat ve akıllı bileklik gibi giyilebilir teknolojiler yine pandemi döneminde hayatımıza giren dijital sağlık teknolojilerindendir.” dedi.

Hekimlerin iş yükü ve muayene kuyrukları azalıyor

Doç. Dr. Tuğba Altıntaş, ‘Sağlıkta dijital teknoloji kullanımının en önemli avantajı, hastanelerin ve hekimlerin iş yükünü azaltmasıdır.’ dedi ve sözlerine şöyle devam etti:

“Özellikle kişisel sağlık sistemi (e-Nabız) ile hasta; tahlil raporlarını, muayene bilgilerini, daha önce yazılmış olan reçetelerini görür ve yönetir, hekim de hastanın izni çerçevesinde hastaya ait sağlık verisine her yerden erişebilir. Verilerin akıllı bir şekilde sisteme bağlanması hastalara daha iyi ve hızlı bir tedavi olanağı sağlıyor. Belgelerin dijital ortamda kayıtlı olması başka bir deyişle kağıtsız ofise geçiş, dosyalama maliyetini düşürürken zamandan da tasarruf sağlıyor.  Dijital dönüşümün bir diğer avantajı da merkezi hekim randevu sistemi (MHRS) ile karşımıza çıkıyor. Bu uygulama, bireylerin internet üzerinden veya telefonla ülke genelindeki tüm hastanelere randevu amaçlı ulaşmasını sağlıyor. Uygulama sayesinde hastanelerde muayene kuyruklarının, hasta bekleme sürelerinin önüne geçiliyor ve böylece kalabalık azaltılıyor.”

Giyilebilir teknolojiler hayatı kolaylaştırıyor

Giyilebilir teknolojilerin de sağlıkta dijital dönüşüm kapsamında hayatı kolaylaştıran uygulamalar arasında yer aldığını ifade eden Doç. Dr. Tuğba Altıntaş, “Bu sayede hastanedeki kompleks cihazlar sanal ortama taşınmış oluyor. Kişiler hasta olsun ya da olmasın tansiyon, şeker, nabız, kandaki oksijen miktarı, uyku süresi ve benzeri ölçümlerine akıllı saat, akıllı bileklik gibi giyilebilir teknolojilerle ulaşabiliyor. Bu sayede herkes kendi sağlık durumunu takip edebilir oldu.” diye konuştu.

Dijital teknolojiler ile sağlıkta büyük veriye ulaşılabiliyor

Doç. Dr. Tuğba Altıntaş, dijital sanayi çağının büyük veri çağı olduğunu söyledi ve sözlerini şöyle sürdürdü:

“Dijital teknolojiler ve taşınabilir/giyilebilir teknolojiler sayesinde tıp ve sağlık alanında büyük veriye ulaşılabiliyor. Farklı kaynaklardan toplanan farklı türde sağlık verisi, yapay zekanın makine öğrenimi ile veriyi işlemesini sağlıyor. Böylelikle makine öğrenimi; hastalıkların teşhis ve tedavisinde, salgın yayılım tahminlerinde, radyoterapide, ilaç üretiminde ve benzeri alanlarda uygulanabiliyor. Tedavi ve terapi süreçlerinde sanal gerçeklik (VR) teknolojileri de büyük rol oynuyor. Robotik cerrahi, fizik tedavi, psikoterapi ve sağlık eğitimi gibi alanlarda VR teknolojilerinden yararlanılıyor. Gelecekte VR teknolojilerinden farklı sağlık alanlarında da yararlanılacağı düşünülüyor. Ayrıca nesnelerin interneti (IoT) tabanlı uygulamalarla geliştirilen akıllı saat, akıllı bileklik, EEG kulaklığı, stresi kontrol eden bileklik, adım sayısı ve harcanan kaloriyi ölçen akıllı ayakkabı gibi giyilebilir ve takılabilir cihazların yakın gelecekte çok daha gelişmiş sistemlerle ve yeni alanlarda kullanımda olacağı öngörülüyor.” (BSHA)

Boşanma kararı çocuklara nasıl anlatılmalı? Uzman Klinik Psikolog Elvin Akı Konuk, karar açıklanmadan önce ön hazırlık yapılması gerektiğini söyledi.

Eşlerin aldığı boşanma kararı çocuğun hayatında önemli etkilere neden olabiliyor. Çocukları asıl etkileyenin boşanma değil ebeveynlerin süreci yönetme tutumu olduğunu belirten Uzman Klinik Psikolog Elvin Akı Konuk, karar açıklanmadan önce ön hazırlık yapılması ve ortak bir dil kullanılmasının daha sağlıklı olacağını ifade ediyor. Uzman Klinik Psikolog Elvin Akı Konuk; çocuklara açıklama yapılırken yaş özelliklerinin göz önünde bulundurulmasını, boşanma sürecinde çocuğun taraf tutmaya zorlanmamasını ve tartışmalarda aracı olarak kullanılmamasını tavsiye ediyor. Konuk, boşanma kararının çocuklara nasıl anlatılması gerektiği ile ilgili ebeveynlere tavsiyelerini paylaştı.

Boşanma kararı çocuğa doğru biçimde anlatılmalı

Eşlerin almış oldukları boşanma kararının çocuğun hayatında önemli etkiye neden olabileceğini belirten Uzman Klinik Psikolog Elvin Akı Konuk, “Bu konunun sağlıklı şekilde çocuğa aktarılması ve süreci iyi şekilde yönetebilmek adına önem taşıyor. Boşanma sürecinde çocukta yaşanan sorunların nedenleri boşanmanın kendisinden değil, ebeveynlerin bu süreci ele alış biçimleri, süreci yönetme tutumları ve dolayısıyla çocuğun boşanma sürecinde neler yaşadığı ile doğrudan ilgili olduğunu söyleyebiliriz.” dedi.

Boşanma bazen olumlu sonuçlar getirebiliyor

Ebeveynleri ayrılan her çocuğun travmatik bir süreç içinde olacağı düşüncesinin doğru olmadığını ifade eden Uzman Klinik Psikolog Elvin Akı Konuk, “Çünkü boşanma sadece olumsuz sonuçlara sebep olmaz, bazen olumlu sonuçları da getirebilir. Aile ve ev içinde çatışmanın bitmesi, iki ebeveynle ayrı ayrı daha iyi ilişkilerin kurulması ve ailedeki istikrarın sağlanabilmesi çocuğun iyi olma halini de olumlu yönde etkiler. Sürekli olarak mutsuzluğun, kavganın veya şiddetin hakim olduğu evde, ailede büyüyen çocuklar hem şu anki süreçte hem de ileriki yaşantılarında daha olumsuz bir süreç içine gireceklerdir.” diye konuştu.

Kararın ortak alındığı ifade edilmeli

Uzman Klinik Psikolog Elvin Akı Konuk, boşanmanın anne ve babanın birlikte açıklaması gereken bir süreç olduğunu vurguladı ve sözlerini şöyle sürdürdü: “Bu kararı açıklamadan önce anne ve babaların çocuk ile neleri, nasıl konuşacakları hakkında ön hazırlık yapması, ortak bir dil belirlemesi sağlıklı olacaktır. Boşanmanın yetişkinler tarafından alınabilecek bir karar olduğu ve ebeveynlerin ortak kararı olduğunun belirtilmesi de önemlidir. Ayrıca çocukların yaş grubu özellikleri dikkate alarak açıklanması uygun olacaktır. Özellikle 8 yaş altındaki çocuklar daha somut açıklamalara ihtiyaç duyarken, ergenlik dönemindeki çocuklar ile biraz daha detaylı biçimde konuşulabilir. Ancak unutulmaması gereken önemli noktalardan bir tanesi de çocukların bilmesine gerek olmayan bilgileri aktarmaktan kaçınmaktır.”

Çocuk taraf tutmaya zorlanmamalı

Bununla birlikte belirsizlikleri ortadan kaldıracak durumların da çocuğa iletilmesi gerektiğini belirten Uzman Klinik Psikolog Elvin Akı Konuk, “Nerede, kiminle yaşayacağı, ne sıklıkla ebeveynlerini göreceği gibi temel bilgiler çocuğa mutlaka anlatılmalı. Boşanma süreci ve sonrasında çocuğun tartışmalarda aracı olarak kullanılmaması, taraf tutması için zorlanmaması ve ebeveynleri ile sağlıklı ilişkiler kurmaya devam etmesi çocuğun en az zararla süreci tamamlaması için dikkat edilmesi gerekenler arasında yer alıyor.” diye konuştu.

Çocukların yaklaşımları yaşlarına göre değişiyor

Uzman Klinik Psikolog Elvin Akı Konuk, “Yaş gruplarına göre boşanma süreci ele alınacak olursa 2-6 yaş arası çocukların benmerkezci yapıları nedeniyle boşanmadan kendilerini sorumlu tuttuklarını söyleyebiliriz dedi ve “7-12 yaş arası çocukların ise daha çok boşanmanın suçunu anne ve babaya yükledikleri görülüyor. 12 yaş ve üzeri çocuklar bazen kabullenici bazen de tamamen durumu reddedici bir tavır takınabiliyorlar. Eğer çocuklarda boşanma sonrasında uzun süreli olarak akademik başarıda düşüş, içe kapanma, uyku ve yeme bozuklukları, huzursuzluk, saldırgan davranışlar, hırçınlık ve benzeri davranış sorunları görülüyorsa mutlaka uzman desteği alınması gerekiyor.” diye konuştu. (BSHA – Bilim ve Sağlık Haber Ajansı)

YKS Sonuçları Açıklandı Ama Asıl Sınav Daha Yeni Başlıyor! Eğitim Sen, YKS sonuçları hakkında açıklama yaptı.

KPSS Skandalı

KPSS skandalı, bir gece yarısı ÖSYM Başkanı’nın görevden alınması, yine bir gecede tarikat bağlılığıyla öne çıkan bir kişinin ÖSYM Başkanı olarak atanması derken nihayet YKS sonuçları açıklandı. ÖSYM Başkanı’na dair toplumda oluşan güven krizi daha aşılamamışken, YKS sonuçlarına dair ilk duyuruyu da YÖK Başkanı yaptı. YÖK Başkanı’nın yaptığı açıklamaya göre, yaklaşık 3 milyon öğrenciden 850 bin öğrenci üniversitelere yerleşti. Ancak ÖSYM’nin 2022 yılı YKS kontenjan sayılarına dair açıklamasına göre devlet üniversitelerinin kontenjan sayısı 870 bin 822, vakıf üniversitelerinin ise 174 bin 320’dir. Dolayısıyla Türkiye’de toplam üniversite kontenjanı sayısı 1 milyon 45 bin 142’dir.

YÖK Başkanı’nın açıklamadığı gerçek ise şudur. Üniversite denilince akla öncelikle bir lisans programına yerleşmek gelmektedir ve dört yıllık lisans programlarının devlet üniversitelerinde kontenjan sayısı sadece 408 bin 53’tür, vakıf üniversiteleri ile birlikte bu rakam 509.164 kontenjana ulaşmaktadır.

Bir lisans programına yerleşmek bağlamında YKS’ye başvuranların sadece yüzde 34’ünün üniversite düşü gerçekleşmektedir. Daha açık bir ifadeyle YKS’ye giren 3 öğrenciden sadece 1’i bir ön lisans, lisans ve özel yetenek programına yerleşmektedir. Geride kalan 2 milyon genç, üniversitenin dışındaki yaşamını sürdürmek zorunda kalacaktır. (BSHA)

Eğitim-Bir-Sen ve Memur-Sen Genel Başkanı Ali Yalçın, Eğitim-Bir-Sen Genel Sekreteri Latif Selvi ve Genel Başkan Yardımcısı Hasan Yalçın Yayla ile birlikte, Millî Eğitim Bakanı Mahmut Özer’i ziyaret ederek, eğitim çalışanlarının ivedi çözüm bekleyen sorunlarını iletti.

Öğretmenlik kariyer basamakları sistemi yeniden ele alınmalıdır

Ziyarette konuşan Ali Yalçın, Anayasa Mahkemesi’nin 2006 yılındaki kararının ardından uzunca bir süredir akim kalan kariyer basamakları sürecinin 7354 sayılı Kanun ile özlük haklarının genişletilmiş olarak yeniden hayat bulmasının olumlu ve takdir toplayan bir adım olmakla birlikte, kanunda öngörülen sınav, mesleki çalışma ve eğitim programı gibi zorunlu unsurlarının içeriklerinin ve süreçlerinin öğretmenler arasında subjektif, eşit ve adil olmayan sonuçlar ürettiği/üreteceği gerekçeleriyle haklı olarak tepki uyandırdığının görüldüğüne dikkat çekerek, “Bu nedenle, öğretmenlik kariyer basamakları sürecinin, bugüne kadar ortaya konulan tepkiler ve beklentiler ekseninde yeniden değerlendirilmesi, uzman öğretmen olabilme aşamasına gelmiş her öğretmenin mesleğinde belli bir yetkinliğe ulaştığı gözetilerek eşit, adil ve objektif bir sonuç doğuracak şekilde kurgulanması gerekmektedir” dedi.

Öğretim yılına hazırlık ödeneği miktarı artırılmalıdır

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun Ek 32. maddesine göre öğretmenlerin fiilen yürüttükleri görevin gereği olarak öğretim yılı boyunca ortaya çıkabilecek ders araç ve gereçleri ile şahsi ihtiyaçlarının teminine katkıda bulunmak, böylece etkin ve verimli çalışmalarına imkân sağlamak amacıyla ödenmekte olan öğretim yılına hazırlık ödeneğinin miktarının 2021 Ağustos ayında akdedilen toplu sözleşmede kararlaştırıldığını, ancak ödenek miktarının satın alma gücünün, aradan geçen zaman zarfında enflasyon karşısında ödeneğin amacını yerine getiremeyecek şekilde aşırı düştüğünü kaydeden Yalçın, öğretim yılına hazırlık ödeneğinin en az yıllık TÜFE değişim oranına tekabül eden tutarda artırılmasının elzem olduğunu dile getirdi.

Görevde yükselme ve unvan değişikliği sınavları yapılmalıdır

Yalçın, kariyer ve liyakat ilkeleri bağlamında kamu görevlilerinin memuriyetlerinde, görevlerinde, mesleklerinde veya bireysel kariyer tercihlerinde ilerlemelerinin görevde yükselme ve unvan değişikliği süreciyle mümkün olduğunu ifade ederek, “Bu bağlamda, çalışma yıllarını eğitim-öğretim kamu hizmetinin yürütülmesine vermiş Bakanlık personelinin, bir yandan görevde yükselme ve unvan değişikliği suretiyle Bakanlık diğer hizmet birimlerinde veya kadrolarında mesleki bilgi birikimi ve tecrübelerini yansıtabilme, diğer yandan bu suretle kariyerlerini ilerleterek daha iyi özlük haklarına kavuşma beklentileri mevcuttur. Personelin haklı beklentisini karşılayacak ve Bakanlık yönetiminden hak ettiklerini düşündükleri ilgiyi görmelerini sağlayacak nitelikte, 2022 yılı içinde görevde yükselme ve unvan değişikliği sınavları gerçekleştirilmelidir” şeklinde konuştu.

İller arası yer değişikliklerine iptal hakkı verilmelidir

Öğretmenlerin isteklerine veya mazeretlerine bağlı olarak iller arasında yer değişikliği sürecinin mümkün mertebe talebi karşılayacak şekilde gerçekleştirilmeye çalışıldığını belirten Yalçın, sözlerini şöyle sürdürdü: “Tüm kamu personelinin üçte birlik bir kesiminin personel işlemlerini yürüten Bakanlığın önündeki zorlu görevin üstesinden gelmek için gösterdiği çaba ortadadır. Ancak ülkemizin son bir buçuk yıllık zaman dilimine damgasını vuran enflasyon ve konut kıtlığının yol açtığı yüksek konut kiraları, öngörülemeyen bir tercih faktörü olarak yer değişikliği sürecine etki eder hâle gelmiştir. Bu itibarla, tercih ettikleri görev yerlerinde karşılayamayacakları kadar yüksek kira bedelleriyle karşı karşıya kaldıkları gerçeği göz önünde bulundurularak iller arası yer değişikliği yapan öğretmenler yönünden iptal hakkı tanınmalıdır.”

Farklı illerde sözleşmeli öğretmen pozisyonlarında görev yapan eşlerin aile bütünlüğü sağlanmalıdır

Ali Yalçın, halen Bakanlık kadrolarında farklı illerde sözleşmeli öğretmen pozisyonlarında görev yapan eşlerin, aile bütünlüğüne dayalı yer değişikliği işlemlerinin gerçekleştirilmesi konusunda haklı ve yerinde talepleri olduğunu söyleyerek, “Anayasal bir hak ve evrensel hukukun bir gereği olan aile bütünlüğünün sağlanması için geçmiş yıllardaki uygulama 2022-2023 eğitim-öğretim yılı başlangıcından önce gerçekleştirilmelidir. Keza geçen yıllarda Doğu ve Güneydoğu Anadolu bölgeleri dışında kalan illerde görev yapmakta olan öğretmenlerin, istemeleri hâlinde süre şartı aranmaksızın istihdamda güçlük çekilen yerlere yer değiştirme isteğinde bulunabilmelerine imkân sağlanmıştı. Öğretmen açığı bulunan yerlerin öğretmen ihtiyacının karşılanmasının yanı sıra, yer değişikliği talebinde bulunan öğretmenlerin bu taleplerinin karşılanmasına da hizmet eden bu uygulamanın yeniden hayata geçirilerek 2022-2023 eğitim-öğretim yılı başlangıcından önce gerçekleştirilmesi yerinde olacaktır” ifadelerini kullandı.

İkinci defa iller arası yer değişikliği talebi karşılanmalıdır

Öğretmenlerin 2022 yılı iller arası isteğe ve zorunlu çalışma yükümlülüğüne bağlı yer değiştirmenin Ağustos ayı itibarıyla tamamlanacağını, ancak başvuru şartlarını haiz, yer değişikliği başvurusunda bulunmasına rağmen, norm kadro nedeniyle talepleri karşılanmayan çok sayıda öğretmenin bulunduğunu vurgulayan Yalçın, “Bu suretle yer değişikliği talepleri karşılanmayan öğretmenlerin taleplerinin haklı gerekçeleri ve oluşan mağduriyetleri halen giderilememiştir. Bugüne kadar yer değişikliği taleplerinin karşılanması konusunda gerekli iradeyi ortaya koyan Bakanlık, aynı olumlu yaklaşımı ve inisiyatifi, iller arası yer değişikliği taleplerinin karşılanması noktasında ikinci defa başvuru hakkı verilmesi suretiyle de göstermelidir. İller arası yer değişikliği talepleri karşılanamayan öğretmenlere, norm güncellemelerini müteakip ikinci defa başvuru hakkı verilmelidir” diye konuştu. (BSHA)

Yeterli ve kalıcı personel istihdamı konusunda çözüm üretilmelidir

Eğitim-Bir-Sen Denizli 1 No’lu Şube Başkanı Feyzullah Öselmiş, okullarda yürütülen çalışmalarla ilgili olarak, “Dersbaşı yapacak öğrenci sayısı düşünüldüğünde çalışmanın büyüklüğü de gözler önüne seriliyor” dedi.

Okullara İŞ-KUR Aracılığı İle Personel Desteği Sağlanmalı

Okulların hazırlık çalışmalarının zor şartlarda yapıldığını ya da kısa süreli çözümlerle ilerleyebildiğini belirten Öselmiş, “Okullarımız ciddi manada yardımcı hizmetler personeline ihtiyaç duyuyor, birçok okullumuzda ya hiç yok ya da sayıca çok az personel var. İş-Kur aracılığıyla yeni eğitim-öğretim döneminde personel desteği de artık yapılmayacağı göz önüne alınırsa okullarımızın temizlik ve hijyen yönüyle zor durumda kalacağı şimdiden öngörülebilmektedir” şeklinde konuştu. Söz konusu durumun mevcut yardımcı hizmetler personeli üzerinde çok fazla yük oluşturduğunu kaydeden Öselmiş, bunun da yeni mağduriyetlere neden olacağını söyledi. Okulların açılma arifesinde il, ilçe ve okul yöneticilerini zorda bırakan, mevcut yardımcı hizmetler personeli üzerinde çok fazla yük oluşturan bu eksiklik için çağrıda bulunan Öselmiş, “Millî Eğitim Bakanlığı ivedi olarak okullara yeterli ve kalıcı personel istihdamı konusunda çözüm üretmelidir” ifadelerini kullandı. (BSHA)